บัญชีคุมวัสดุ
USER GUIDE • MATERIAL CONTROL SYSTEM

คู่มือการใช้งานระบบบัญชีคุมวัสดุ

คู่มือฉบับปรับปรุงใหม่ อธิบายเมนูหลักตามการใช้งานจริง ตั้งแต่ Dashboard, ข้อมูลหน่วยงาน, ฐานข้อมูลวัสดุ, ยอดยกมา, รับ–จ่าย, ใบเบิก, รายงาน ไปจนถึงการสำรองข้อมูล โดยเน้นให้ผู้ใช้แต่ละ Unit ทำงานเฉพาะข้อมูลของหน่วยงานตนเอง

ผู้ใช้งาน (User)
หลักการของระบบ
ข้อมูลการทำงานจริงแยกตาม หน่วยงาน / Unit ผู้ใช้ทั่วไปเห็นและทำรายการของ Unit ที่ผูกกับบัญชี ส่วน Admin สามารถดูภาพรวมทุก Unit และเลือกดูหรือจัดการทีละ Unit ได้
Dashboardหน้ารวมสำหรับตรวจสอบภาพรวม
วัสดุBase กลาง + วัสดุของ Unit
รับ–จ่ายยอดยกมา รับ จ่าย และใบเบิก
สำรองข้อมูลส่งออกข้อมูลเป็น CSV/Excel

01Dashboard – ไว้ดูหน้ารวม

Dashboard คือหน้าหลักสำหรับดู ภาพรวมของระบบ ก่อนเข้าไปทำรายการ โดยใช้ตรวจสอบหน่วยงาน สถานะวัสดุ และรายการที่ควรดำเนินการต่อ

ผู้ใช้ Unit
เห็นภาพรวมของ Unit ที่ตนเองรับผิดชอบ และเข้าถึงเมนูทำรายการได้จากหน้าแรก
Admin
ดูภาพรวมทุกหน่วยงาน และเลือก Unit เพื่อดูรายละเอียดเฉพาะหน่วยงานได้

แนะนำ: ก่อนบันทึกข้อมูล ให้ตรวจสอบก่อนว่ากำลังทำงานอยู่ที่ Unit ใด เพื่อป้องกันการบันทึกข้อมูลผิดหน่วยงาน

02ข้อมูลหน่วยงาน – หน่วยบริการของเรา

เมนู ข้อมูลหน่วยงาน ใช้เก็บรายละเอียดของหน่วยบริการที่ใช้แสดงบนหัวรายงานและเอกสาร

ข้อมูลการใช้งาน
รหัสหน่วยงาน / Unitรหัสประจำหน่วยงาน เช่น NR-00xxx ใช้เป็นตัวแบ่งข้อมูล
ชื่อหน่วยงานใช้แสดงบนรายงาน ใบเบิก และส่วนหัวเอกสาร
ตำบล / อำเภอ / จังหวัดใช้ระบุตำแหน่งหน่วยบริการและแสดงในเอกสาร
ข้อมูลผู้ประสานงานชื่อ ตำแหน่ง โทรศัพท์ และข้อมูลประกอบ
ปีงบประมาณใช้ประกอบการแสดงผลของข้อมูลและรายงาน
User: แก้ไขข้อมูลของ Unit ตัวเองได้   |   Admin: ดูและจัดการข้อมูลได้ทุก Unit

03ฐานข้อมูลวัสดุ – เลือกนำเข้าหรือเพิ่มใหม่

เมนู ฐานข้อมูลวัสดุ เป็นจุดเริ่มต้นของรายการวัสดุที่ใช้ใน Unit โดยมีแนวคิด Base กลาง 1 ชุด และ ฐานวัสดุของแต่ละ Unit

ส่วนหน้าที่ผู้จัดการ
Base กลางรายการอ้างอิง/แนวทาง/รายการวัสดุตัวเก่า สำหรับเลือกนำเข้าเป็นข้อมูลตั้งต้นAdmin
ฐานวัสดุของ Unitรายการที่ Unit ใช้งานจริง เพิ่มใหม่ แก้ไขราคา ชื่อ ที่เก็บ ขั้นต่ำ และข้อมูลอื่นได้Unit ตัวเอง / Admin
กรณีที่ 1: นำเข้าจาก Base กลาง
2
ตรวจสอบว่าเป็น Unit ของหน่วยงานตนเอง
3
ค้นหารายการใน Base กลาง และเลือกวัสดุที่ต้องการ
4
กด นำเข้ารายการที่เลือก
5
ระบบจะ คัดลอก รายการจาก Base มาเป็นข้อมูลของ Unit ไม่ได้ย้ายหรือลบต้นฉบับ
กรณีที่ 2: เพิ่มวัสดุใหม่เอง
1
กดเพิ่มรายการวัสดุ
2
กรอก รหัส / ประเภท / รายการ / ราคา / หน่วย / ที่เก็บ / ขั้นต่ำ และข้อมูลที่ระบบกำหนด
3
กดบันทึก รายการจะถูกสร้างเป็นของ Unit ปัจจุบัน
สำคัญ: เมื่อ Unit นำเข้ารายการจาก Base แล้ว การแก้ไขรายการของ Unit จะไม่กระทบ Base กลาง และไม่กระทบรายการของ Unit อื่น

แนวทางจากรายการวัสดุตัวเก่า: ใช้ Base เป็นจุดอ้างอิงเพื่อดูชื่อ ประเภท รหัส หน่วย ราคา และที่เก็บ แล้วเลือกเฉพาะรายการที่จำเป็นต่อการใช้งานของหน่วยบริการ

04บันทึกยอดยกมา – เลือกตามรายการที่เรามี

เมนู บันทึกยอดยกมา ใช้บันทึกจำนวนวัสดุที่มีอยู่ก่อนเริ่มต้นรอบการควบคุม

1
เปิดเมนูยอดยกมาและตรวจสอบ Unit
2
เลือกวัสดุจาก รายการวัสดุของ Unit ตัวเอง เท่านั้น
3
กรอกจำนวนยอดยกมาและรายละเอียดที่ระบบกำหนด
4
ตรวจสอบข้อมูลแล้วกดบันทึก
หลักการคำนวณคงเหลือ: ยอดยกมา + รับเข้า - จ่ายออก = คงเหลือ

05บันทึกรับ – เลือกตามรายการที่เรามี

เมนู บันทึกรับ ใช้บันทึกวัสดุที่รับเข้าหน่วยงาน

1
ตรวจสอบ Unit ที่กำลังใช้งาน
2
เลือกวัสดุจากรายการของ Unit ตัวเอง
3
กรอกวันที่ เลขที่เอกสาร ผู้รับ/แหล่งที่มา จำนวน ราคา และรายละเอียดตามฟอร์ม
4
ตรวจสอบจำนวนเงินและความถูกต้อง แล้วกดบันทึก
ไม่พบวัสดุที่ต้องการ ให้กลับไปที่ ฐานข้อมูลวัสดุ แล้วเพิ่มหรือ Import วัสดุนั้นเข้ามาใน Unit ก่อน

06บันทึกจ่าย – เลือกตามรายการที่เรามี

เมนู บันทึกจ่าย ใช้บันทึกการจ่าย/เบิกวัสดุออกจากหน่วยงาน

1
เลือกวัสดุของ Unit ตัวเอง
2
เลือก ผู้เบิก / จ่ายให้ จากรายชื่อของ Unit
3
กรอกวันที่ เลขที่เอกสาร จำนวน ราคา และรายละเอียดที่เกี่ยวข้อง
4
ตรวจสอบจำนวนเงินและยอดคงเหลือ แล้วกดบันทึก
รายชื่อผู้เบิกถูกแยกตาม Unit เช่นเดียวกับวัสดุ จึงช่วยลดความเสี่ยงของข้อมูลข้ามหน่วยงาน

07ใบเบิกวัสดุ – เลือกตามรายการที่เรามี

เมนู ใบเบิกวัสดุ ใช้จัดทำเอกสารการเบิกวัสดุและจัดเก็บรายการเพื่อค้นหา/พิมพ์

1
เลือกหรือยืนยัน Unit ของหน่วยงาน
2
ระบุเลขที่ใบเบิกและวันที่
3
เลือกผู้เบิกของ Unit
4
เพิ่มวัสดุจากรายการที่ Unit มีอยู่
5
กรอกจำนวน ตรวจสอบราคา และยอดรวม
6
บันทึกและเปิดเอกสารเพื่อดูหรือพิมพ์

08สรุปคงเหลือ – สรุปยอด

เมนู สรุปคงเหลือ ใช้ดูยอดวัสดุคงเหลือของ Unit ที่กำลังเลือก

ยอดยกมา
จำนวนเริ่มต้นของวัสดุ
รับเข้า
จำนวนที่รับเพิ่มเข้าระบบ
จ่ายออก
จำนวนที่เบิก/จ่ายออกจากคลัง

ผลลัพธ์: ระบบสรุปยอดคงเหลือเพื่อใช้ติดตามวัสดุที่มีอยู่ และช่วยตรวจสอบรายการที่ต่ำกว่าขั้นต่ำ

09เรียงรับจ่าย – รายการบันทึก

เมนู เรียงรับจ่าย ใช้ดูรายการเคลื่อนไหวแบบเรียงลำดับ เพื่อย้อนตรวจการบันทึก

1
ค้นหารหัสวัสดุ ชื่อวัสดุ หรือเลขที่เอกสาร
2
ตรวจสอบวันที่ เอกสาร รับเข้า จ่ายออก และยอดที่เกี่ยวข้อง
3
ใช้เป็นจุดตรวจสอบเมื่อสงสัยว่ายอดคงเหลือเปลี่ยนจากรายการใด

10บัญชีวัสดุ พ.ด.4 – ข้อมูล

เมนู บัญชีวัสดุ พ.ด.4 ใช้ดูข้อมูลการเคลื่อนไหวของวัสดุ เป็นรายรายการ โดยเลือกวัสดุแล้วตรวจสอบประวัติยอดยกมา รับ จ่าย และคงเหลือ

เหมาะสำหรับ: ตรวจสอบประวัติของวัสดุทีละรายการ, ตรวจสอบความต่อเนื่องของยอด และใช้ประกอบการจัดทำ/ตรวจบัญชีวัสดุ

แนวคิดคือ “วัสดุรายการนี้มีการเคลื่อนไหวอะไรบ้าง” มากกว่าการดูภาพรวมทั้งคลัง

11อปท.วส. – ข้อมูล

เมนู อปท.วส. เป็นรายงานสรุปวัสดุคงเหลือในรูปแบบที่ระบบจัดเตรียมไว้ เพื่อดูข้อมูลภาพรวมของวัสดุใน Unit

เหมาะสำหรับ: ดูรายการวัสดุคงเหลือหลายรายการในหน้าเดียว ตรวจจำนวน หน่วย ราคา และมูลค่ารวม และพิมพ์รายงาน

จำง่าย: พ.ด.4 เน้น “ประวัติรายวัสดุ” ส่วน อปท.วส. เน้น “ภาพรวมวัสดุคงเหลือ”

12สรุปรับ-จ่าย – สรุปยอด

เมนู สรุปรับ-จ่าย ใช้ดูภาพรวมของการรับและการจ่าย เพื่อติดตามปริมาณและมูลค่าตามช่วงข้อมูลที่ระบบรองรับ

1
เลือก Unit หรือช่วงข้อมูลตามตัวเลือกในรายงาน
2
ตรวจสอบยอดรับและยอดจ่ายรวม
3
ใช้เปรียบเทียบกับรายการบันทึกและยอดคงเหลือเพื่อการตรวจสอบ

13สำรองข้อมูล – รายการที่ต้องสำรอง

เมนู สำรองข้อมูล ใช้ส่งออกข้อมูลออกจากระบบเพื่อเก็บเป็นไฟล์สำรองหรือใช้งานต่อใน Excel/CSV

ข้อมูลสิ่งที่สำรอง
ฐานข้อมูลวัสดุรายการวัสดุของ Unit ที่กำลังสำรอง
บันทึกยอดยกมารายการยอดยกมาของ Unit
บันทึกรับรายการรับวัสดุของ Unit
บันทึกจ่ายรายการจ่ายวัสดุของ Unit
ใบเบิกวัสดุข้อมูลหัวใบเบิกและรายการวัสดุในใบเบิก
สิทธิ์การใช้งาน
User
สำรองได้เฉพาะข้อมูลของ Unit ตัวเอง
Admin
เลือกดูและสำรองข้อมูลได้ทุก Unit รวมถึง Base กลางตามสิทธิ์ของระบบ
ข้อควรทำ: ควรสำรองข้อมูลก่อนลบข้อมูลตาม Unit หรือก่อนปรับข้อมูลจำนวนมาก และควรเก็บไฟล์สำรองไว้นอกโฟลเดอร์เว็บไซต์อีกชั้นหนึ่ง

14การทำงานตามลำดับ – ใช้งานระบบอย่างเข้าใจง่าย

สำหรับการเริ่มใช้งานของแต่ละ Unit แนะนำให้ดำเนินการตามลำดับนี้

1. เข้าสู่ระบบ ↓ 2. ตรวจสอบ “ข้อมูลหน่วยงาน” ของเรา ↓ 3. ตรวจสอบ “ฐานข้อมูลวัสดุ” ├─ นำเข้าจาก Base กลาง └─ หรือเพิ่มวัสดุใหม่เอง ↓ 4. บันทึกยอดยกมา ↓ 5. เมื่อมีของเข้า → บันทึกรับ ↓ 6. เมื่อมีการเบิก/จ่าย → บันทึกจ่าย หรือสร้างใบเบิกวัสดุ ↓ 7. ตรวจสอบ “สรุปคงเหลือ” ↓ 8. ตรวจย้อนหลังที่ “เรียงรับจ่าย” ↓ 9. ตรวจรายงาน “พ.ด.4 / อปท.วส. / สรุปรับ-จ่าย” ↓ 10. สำรองข้อมูลเป็นระยะ
หลักจำง่าย: “วัสดุให้พร้อมก่อน → ยกมาให้ถูก → รับเมื่อของเข้า → จ่ายเมื่อของออก → ตรวจยอด → รายงาน → สำรองข้อมูล”

สิทธิ์และการแยกข้อมูล

รายการUser / UnitAdmin
Dashboard / รายงานดู Unit ตัวเองดูทุก Unit / เลือก Unit
ข้อมูลหน่วยงานแก้ไข Unit ตัวเองจัดการทุก Unit
ฐานวัสดุ Unitเพิ่ม/แก้ไขของตัวเองจัดการทุก Unit
Base กลางนำเข้าใช้งานจัดการ Base
ยอดยกมา / รับ / จ่าย / ใบเบิกทำรายการของตัวเองเลือกจัดการตาม Unit
สำรองข้อมูลเฉพาะ Unit ตัวเองทุก Unit และข้อมูลที่ Admin มีสิทธิ์

เมื่อไม่พบรายการวัสดุ ให้ทำอย่างไร?

1
กลับไปที่ ฐานข้อมูลวัสดุ
2
ค้นหารายการใน Base กลาง
3
นำเข้า หรือเพิ่มรายการใหม่ให้เป็นของ Unit ตัวเอง
4
กลับไปที่ ยอดยกมา / รับ / จ่าย / ใบเบิก แล้วเลือกวัสดุอีกครั้ง
ผู้ใช้ทั่วไปจะไม่เห็นวัสดุของ Unit อื่นในรายการเลือก และการนำเข้าวัสดุจาก Base จะไม่ทำให้ข้อมูลของ Unit อื่นเปลี่ยนตาม
คู่มือการใช้งานระบบบัญชีคุมวัสดุ • พัฒนาสำหรับ รพ.สต. • นายวิษณุ เสาะสาย เจ้าพนักงานธุรการ